dcsimg

Brief Summary

Comprehensive Description

    Krwawnik kichawiec ( Polish )
    provided by wikipedia POL
    Commons Multimedia w Wikimedia Commons
     src=
    Liść
     src=
    Odmiana ozdobna o pełnych kwiatach

    Krwawnik kichawiec (Achillea ptarmica L.) – gatunek rośliny z rodziny astrowatych. Występuje dziko w niemal całej Europie z wyjątkiem jej południowych krańców[2]. Zawleczony do Ameryki Północnej. W Polsce rozpowszechniony na Pomorzu Zachodnim, Ziemi Lubuskiej i Dolnym Śląsku, poza tym rozproszony lub rzadki[3].

    Morfologia

    Łodyga
    Osiąga wysokość do 1,5 m, gęsto ulistniona. Dołem naga, górą omszona.
    Liście
    Wąskolancetowate, siedzące, z zaostrzonymi szczytami. Mają szerokość do 6 mm, są nagie, do połowy długości bardzo drobno piłkowane, w drugiej połowie silniej piłkowane.
    Kwiaty
    Liczne koszyczki, o średnicy do 2 cm, zebrane w gęste baldachogrona. Kwiaty języczkowate o białym zabarwieniu, kwiaty rurkowate brudnobiałe. Kwiatów języczkowatych 6-12. Okrywa koszyczków pólkulista, o listkach zielonawych z jasnobrunatną obwódką. Zewnętrzne listki okrywy o jajowatopodługowatym kształcie są podczas rozkwitania niewiele tylko dłuższe od listków wewnętrznych.

    Biologia i ekologia

    Bylina, hemikryptofit. Występuje w wilgotnych zaroślach i łąkach, nad trawiastymi brzegami wód. W klasyfikacji zbiorowisk roślinnych gatunek charakterystyczny dla O. Molinietalia[4]. Kwitnie od lipca do września. Liczba chromosomów 2n = 18[5].

    Zastosowanie

    • Roślina ozdobna. Bywa sadzony na rabatach. Często uprawiana jest odmiana 'The Pearl' o pełnych kwiatach.
    • Roślina lecznicza. Surowcem zielarskim jest kłącze. Zawiera m.in. prowitaminę A, witaminę C (niewiele), olejek eteryczny, nieco garbników i sole mineralne. Wywar jest specyfikiem wiatropędnym, moczopędnym i słabym przeczyszczającym, a także słabym przeciwbólowym. Jego picie bywa zalecane w chorobach nerek i dróg moczowych, osłabieniu, wyczerpaniu fizycznym oraz psychicznym i dolegliwościach gośćcowych.

    Uprawa

    Roślina całkowicie wytrzymała na mróz (strefy mrozoodporności 3-9)[6]. Łatwa w uprawie, rośnie na każdej glebie, ale preferuje stanowiska słoneczne i suche. Wytwarza kłącza, za pomocą których szybko się rozrasta. Rozmnaża się przez podział bryły korzeniowej bardzo wczesną wiosną. Po przekwitnięciu należy usuwać kwiatostany. Pędy można zostawić na zimę, ale wiosną należy je silnie przyciąć.

    Przypisy

    1. Stevens P.F.: Angiosperm Phylogeny Website (ang.). 2001–. [dostęp 2010-04-15].
    2. a b Achillea ptarmica (ang.). USDA, ARS, National Genetic Resources Program. Germplasm Resources Information Network – (GRIN). [dostęp 1 listopada 2008].
    3. Adam Zając, Maria (red.) Zając: Atlas rozmieszczenia roślin naczyniowych w Polsce. Kraków: Pracownia Chorologii Komputerowej Instytutu Botaniki Uniwersytetu Jagiellońskiego, 2001. ISBN 83-915161-1-3.
    4. Matuszkiewicz Władysław. Przewodnik do oznaczania zbiorowisk roślinnych Polski. Wyd. Naukowe PWN, Warszawa, 2006. ​ISBN 83-01-14439-4​.
    5. Achillea ptarmica na Flora of North America [dostęp 2014-01-07].
    6. Geoff Burnie i inni: Botanica. Rośliny ogrodowe. Könemann, 2005. ISBN 3-8331-1916-0.

    Bibliografia

    1. Lucjan Rutkowski: Klucz do oznaczania roślin naczyniowych Polski niżowej. Warszawa: Wyd. Naukowe PWN, 2006. ISBN 83-01-14342-8.
    2. Władysław Szafer, Stanisław Kulczyński: Rośliny polskie. Warszawa: PWN, 1953.